Tutanakla tespit edilen sigortasız çalışmada yeni SGK uygulaması

Ne değişti?

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), 19 Ekim 2026 tarihli ve 2026/22 sayılı genelgeyle kamu kurumlarından gelen bilgi ve belgelere dayanan çalışma tespitlerinin nasıl değerlendirileceğini yeniden düzenledi. Genelge, işverenlerin uzun süredir uyguladığı 2015/25 sayılı genelgenin ilgili bölümünü değiştiriyor.

Öne çıkan kurallar şunlar:

• Her tespit bir gün: Kolluk, zabıta, doktor, veteriner, mühendis gibi kamu görevlilerinin tuttuğu tutanaklarda bir kişinin fiilen çalıştığı görülürse, tutanağın düzenlendiği tarih için o kişiye 1 gün hizmet kazandırılır.
• İlk tespit işe giriş sayılır: Aynı işyeri için birden fazla tespit varsa, en eski tarihli tespit işe giriş tarihi kabul edilir. Aynı ay ve sonraki aylardaki her tespit günü için birer gün hizmet yazılır; çalışma kısmi süreli kabul edilir.
• Bir ay boşluk yeni işe giriş demektir: Hiç tespit olmayan bir aydan sonraki ilk tespit, yeni bir işe giriş olarak değerlendirilir. Önceki çalışma, hizmet yazılan son gün itibarıyla sona erdirilir.
• Trafik tutanakları ayrıca incelenir: Yüze karşı tebliğ edilen trafik cezası tutanakları SGK birimlerince incelenir. Aynı işyerinde çalıştığı anlaşılmayan kayıtlar sosyal güvenlik denetmenlerine gönderilir.

Bu yaklaşım idari para cezasını da etkiler. TÜRMOB'un 24 Ekim 2026 tarihli sirkülerine göre, kesintisiz bir dönemdeki tespitler tek bir işe giriş sayıldığından ceza ilk tespit tarihi için uygulanır. Bir ay boşluktan sonra gelen tespit ise yeni bir işe giriş sayılır ve ayrıca, daha yüksek tutarda cezalandırılır. Ceza tutarı, tespitin şekline ve tekrarına göre 5510 sayılı Kanun'un 102. maddesine göre belirlenir.

Kimleri etkiliyor?

• Çalışanını işe başlamadan önce SGK'ya bildirmemiş tüm işverenler,
• Özellikle zabıta, kolluk veya belediye denetimlerinin sık olduğu işyerleri: lokanta, kafe, market, inşaat, oto tamir, tarım ve hayvancılık işletmeleri,
• Çalışanı işle ilgili bir trafik cezası alan ve bu kişiyi sigortalı göstermemiş işletmeler.

Tüm çalışanlarını zamanında bildiren işverenler için yeni bir yükümlülük yoktur.

Ne yapmalısınız?

• İşyerinizde çalışan herkesin, deneme süresinde olanlar ve ara sıra gelenler dahil, işe başlamadan önce SGK'ya bildirildiğini kontrol edin.
• Kısa süreli veya yarı zamanlı çalışanları da bildirin; tespit hâlinde çalışma kısmi süreli kabul edilse bile ceza ortadan kalkmaz.
• SGK'dan tespit, hizmet kazandırma veya ceza yazısı alırsanız, tebliğ tarihini not edin ve itiraz ya da indirimli ödeme süreleri kaçmadan mali müşavirinizle değerlendirin.
• İlk ve son tespit arasındaki çalışmanın sürekli olduğu yönünde itiraz yapılırsa dosya denetmene gönderilir. Bu nedenle itirazdan önce kayıtlarınızın tutarlı olduğundan emin olun.

Sık sorulanlar